Dlaczego drewno strzela w kominku i jak temu zapobiec?
Strzelanie drewna w kominku jest zjawiskiem wynikającym głównie z używania wilgotnego lub niewłaściwie dobranego opału, zwłaszcza drewna iglastego, które pod wpływem ciepła uwalnia gazy i powoduje gwałtowne rozrywanie komórek drewna[1][3]. Aby ograniczyć to zjawisko należy korzystać z odpowiednio wysuszonego drewna liściastego o niskiej wilgotności[4][5].
Mechanizm strzelania drewna w kominku
Głównym powodem trzaskania, pstrykania i strzelania drewna jest gwałtowne uwalnianie gazów oraz pary wodnej z wnętrza materiału opałowego. Drewno iglaste zawiera dużo żywicy i olejków eterycznych, które pod wpływem wysokiej temperatury szybciej przechodzą w stan gazowy. Wzrost ciśnienia wewnątrz komórek drewna prowadzi do ich eksplozji i powstania charakterystycznych dźwięków[1][3]. Wilgoć zawarta w drewnie również odparowuje, dodatkowo zwiększając ciśnienie i intensywność efektu strzelania[1][3][5].
W drewnie iglastym proces ten nasila się ze względu na wysoką zawartość żywicy. Skumulowane gazy mogą nawet spowodować chwilowy niewielki wybuch przy nagłym otwarciu drzwiczek kominka, jeśli w środku panuje deficyt tlenu, co wskazuje na istotne ryzyko użytkowe[2][5].
Wpływ rodzaju drewna na zjawisko strzelania
Największą podatność na strzelanie wykazuje drewno iglaste, takie jak sosna czy świerk, ze względu na dużą ilość żywicy i olejków eterycznych. Wysoka temperatura podczas spalania powoduje, że te substancje szybko przechodzą w stan gazowy, prowadząc do gwałtownego rozprężania komórek drewna[3][5]. Drewno liściaste, na przykład dąb lub buk, jest znacznie twardsze, zawiera mniej żywicy i wody, dzięki czemu pali się równomiernie, daje więcej ciepła i praktycznie nie strzela[3][5].
Używając drewna iglastego narażamy kominek na powstawanie sadzy i osadzanie się żywicy w przewodach kominowych, co z kolei zwiększa ryzyko pożaru i skraca żywotność całej instalacji grzewczej[1][3][5].
Znaczenie wilgotności drewna
Aby ograniczyć nieprzyjemny efekt strzelania drewna, kluczowe znaczenie ma odpowiednia wilgotność materiału opałowego. Optymalna wilgotność drewna do spalania w kominku powinna być na poziomie około 20% lub mniej[4]. Drewno suszy się zazwyczaj przez 2-3 lata w dobrze wentylowanym i suchym miejscu, aby pozbyć się nadmiaru wody[4].
Wilgotne drewno nie tylko powoduje intensywne strzelanie i głośne dźwięki, ale dodatkowo przyczynia się do powstawania osadów z sadzy i niebezpiecznego kreozotu, który może blokować przewód kominowy i prowadzić do poważnych usterek oraz ryzyka pożaru[1][4].
Jak skutecznie zapobiegać strzelaniu drewna w kominku?
Najważniejszym działaniem jest wybór odpowiedniego opału. Zaleca się stosowanie twardego drewna liściastego, takiego jak dąb czy buk, które cechuje się niską zawartością żywicy, wysoką jakością cieplną i równomiernym spalaniem bez strzelania[3][5]. Drewno musi być dokładnie wysuszone, o wilgotności poniżej 20%, najlepiej sezonowane przez minimum dwa lata[4].
Właściwy dobór opału oraz systematyczna kontrola i czyszczenie komina pozwalają zminimalizować ryzyko powstawania osadów palnych oraz strzelania drewna. Dodatkowo należy unikać zbyt szybkiego dostarczania powietrza do paleniska oraz stosować prawidłową wentylację pomieszczenia, co utrudnia akumulację gazów i eliminuje możliwość ich gwałtownego rozprężania[5].
Podsumowując, wybór zdrowego, twardego i dobrze wysuszonego drewna liściastego, połączony z regularną konserwacją kominka, to najlepszy sposób na uniknięcie strzelania drewna oraz przedłużenie żywotności całej instalacji grzewczej[3][4][5].
Podstawowe błędy przy użytkowaniu drewna opałowego
Jednym z najczęstszych błędów jest stosowanie świeżego lub wilgotnego drewna, które nie przeszło odpowiedniego procesu suszenia. Używanie drewna iglastego o wysokiej zawartości żywicy również prowadzi do licznych problemów, takich jak nadmierne zanieczyszczenie komina oraz pogorszenie bezpieczeństwa eksploatacji kominka[1][3][5].
Nieprzestrzeganie zasad sezonowania drewna, brak kontroli wilgotności oraz niestosowanie twardego drewna liściastego to główne przyczyny nieprzyjemnych niespodzianek w postaci strzelania, iskier oraz powstawania osadów[4][5].
Podsumowanie
Strzelanie drewna w kominku wynika przede wszystkim z uwalniania gazów i pary wodnej z uwagi na wysoką zawartość żywicy oraz podwyższoną wilgotność drewna iglastego[1][3]. Unikanie tego efektu możliwe jest dzięki stosowaniu suchego, twardego drewna liściastego o wilgotności poniżej 20% i właściwej wentylacji oraz konserwacji przewodów kominowych[3][4][5]. Regularna kontrola jakości drewna oraz dbałość o instalację grzewczą skutecznie minimalizują ryzyka związane ze strzelaniem oraz poprawiają bezpieczeństwo domowego kominka.
Źródła:
- [1] https://drewno-kominkowe.com/informator/dlaczego-drewno-strzela-sprawdz-co-to-oznacza-i-kiedy-warto-je-spalac
- [2] https://www.onet.pl/styl-zycia/kbpl-2/czy-drewno-w-kominku-moze-wybuchnac-to-przez-ten-blad-przy-rozpalaniu/38eg8d5,0666d3f1
- [3] https://www.swiat-drewna.info.pl/blog/ktore-drewno-na-opal-strzela
- [4] https://www.castorama.pl/problemy-z-rozpaleniem-ognia-w-kominku-najczestsze-przyczyny-ins-65593.html
- [5] https://www.drewnex24.pl/blog/poradnik/najczestsze-bledy-przy-paleniu-w-kominku

EnergiaPoradnik.pl to specjalistyczny portal branżowy poświęcony technologiom odnawialnych źródeł energii. Dostarczamy praktycznej wiedzy o fotowoltaice, pompach ciepła, energii wiatrowej, systemach geotermalnych oraz rozwiązaniach biomasowych.
