Ile metrów sześciennych drewna można uzyskać z jednej sosny? Odpowiedź brzmi: od 0,5 do 1,5 m³ netto z jednego dorosłego drzewa, w zależności od wieku, warunków wzrostu oraz bonitacji siedliska [1][5].
Co oznacza miąższość i jak ją mierzyć?
Miąższość drzewa to precyzyjny wskaźnik objętości drewna okrągłego, obejmujący zarówno grubiznę, jak i drobnicę [4][5]. Kluczowym pojęciem jest metr sześcienny netto (m³), który odzwierciedla wyłącznie faktyczną ilość drewna bez uwzględnienia pustych przestrzeni. To odróżnia go od metra przestrzennego (mp) obejmującego przestrzenie powietrzne pomiędzy kawałkami drewna – współczynnik przeliczeniowy dla sosny wynosi 0,65, co znaczy, że 1 mp to 0,65 m³ drewna [2].
Obliczenie miąższości opiera się na wzorze środkowego przekroju: π × r² × l, gdzie r to promień okrąglaka pomniejszony o grubość kory. Potrącenie na korę dla sosny wynosi od 2 do 4 centymetrów, w zależności od średnicy pnia [4]. Dokładniejsze wartości objętości dla konkretnego drzewostanu określają tablice miąższości – dla sosny w wieku 70 lat na najlepszym siedlisku (bonitacja I) wynosi ona ok. 1,08 m³ na drzewo [5].
Ile drewna można uzyskać z dorosłej sosny?
Z dorosłej sosny uzyskuje się zazwyczaj od 0,5 do 1,5 m³ drewna netto, przy czym wartości te zależą od kilku czynników. Kluczową rolę odgrywa wiek drzewa, jakość sedliskowa (tzw. bonitacja), a także sposób prowadzenia lasu i gęstość nasadzenia [1][5]. Dla porównania, buk tej samej klasy wiekowej dostarcza średnio 0,43 m³ drewna, natomiast dąb w dobrych warunkach nawet do 2-3 m³ [1]. Wskaźnik wartości drewna z 1 hektara dla sosny sięga 480 m³, co przekłada się na wyższy uzysk z pojedynczego drzewa w gęstych i prawidłowo prowadzonych lasach [5].
Przekładając różne jednostki – 1 mp sosny daje realnie 0,65 m³ drewna, natomiast metr nasypowy (mn) to mniej niż 0,49 m³ tej samej surowej masy [2][3].
Jak przebiega pomiar i jakie są czynniki wpływające na uzysk drewna?
W praktyce pomiar drewna zaczyna się od określenia długości i średnicy pnia oraz odjęcia grubości kory zgodnie z normami: do 24 cm – 2 cm, 25-34 cm – 2 cm, 35-49 cm – 3 cm, powyżej 50 cm – 4 cm [4]. Następnie stosuje się wzór środkowego przekroju oraz ewentualnie odpowiednie tablice miąższości, które precyzują wynik dla danej bonitacji oraz wieku drzewa [5].
Coraz większą rolę odgrywają narzędzia online i kalkulatory miąższości, dostosowujące wyliczenia nie tylko do wymiarów, lecz także do rodzaju drewna i warunków lokalnych. Nowoczesne gospodarowanie lasem opiera się na analizach taksacyjnych, zrównoważonej wycince i planowaniu surowca zgodnie z zasobnością drzewostanu [4][5].
Rodzaje drewna pozyskiwanego z sosny
Sosna jest surowcem cenionym ze względu na lekkość i stosunkowo wysoką odporność. Pozyskuje się z niej głównie grubiznę (duże kłody tartaczne) oraz drobnice (cieńsze gałęzie i fragmenty pnia) [1]. W przeciwieństwie do niektórych innych gatunków (np. brzozy czy olchy) gęstość drewna sosny nie przekracza 750 kg/m³, co ułatwia transport i przetwarzanie [3][9].
Drewno sosny znajduje zastosowanie zarówno w budownictwie, jak i branży meblarskiej, a także w energetyce (opał), dzięki czemu pełny uzysk metra sześciennego jest realnie wykorzystywany w gospodarce [1].
Wnioski: ile można uzyskać drewna z jednej sosny?
Ostateczna ilość drewna uzyskanego z jednej sosny waha się średnio od 0,5 do 1,5 m³ netto, choć w wyjątkowo sprzyjających warunkach może przekroczyć 2 m³ [1][5]. Uwzględnienie wieku drzewa, jego siedliska i parametrów pnia jest niezbędne do dokładnego określenia uzysku. Miąższość określają tablice i kalkulatory, a jednostki takie jak mp wymagają przeliczenia odpowiednim współczynnikiem 0,65. Prawidłowe szacowanie objętości drewna sosnowego pozwala zoptymalizować produkcję i zarządzanie zasobami leśnymi na długie lata.
Źródła:
- https://dan-budownictwo.pl/ile-m3-z-jednego-drzewa-wszystko-co-musisz-wiedziec/
- https://www.castorama.pl/jak-obliczyc-kubik-drewna-wzor-ins-1158120.html
- https://centrumdrewnakominkowego.pl/mierzenie-drewna/
- https://www.drewno.pl/artykuly/7767,kalkulator-miazszosci-drewna-okraglego.html
- https://www.lasypolskie.pl/viewtopic.php?t=16615
EnergiaPoradnik.pl to specjalistyczny portal branżowy poświęcony technologiom odnawialnych źródeł energii. Dostarczamy praktycznej wiedzy o fotowoltaice, pompach ciepła, energii wiatrowej, systemach geotermalnych oraz rozwiązaniach biomasowych.